Μερσίνα Ισιδώρου, Γενική Διευθύντρια Συνδέσμου Ανάπτυξης Ακινήτων 

Η κατάρρευση κτηρίου στη Λεμεσό, που στοίχισε τη ζωή σε δύο συμπολίτες μας, ανέδειξε δυστυχώς με τον πιο τραγικό τρόπο τις σοβαρές και διαχρονικές αδυναμίες του πλαισίου διαχείρισης των κοινόκτητων οικοδομών στην Κύπρο.

Καθώς βρίσκονται σε εξέλιξη οι συζητήσεις για τα επόμενα βήματα αντιμετώπισης του προβλήματος, είναι πλέον σαφές ότι το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο δεν ανταποκρίνεται στις σύγχρονες ανάγκες και δεν διασφαλίζει επαρκώς την πρόληψη κινδύνων. Η απουσία ουσιαστικών και έγκαιρων παρεμβάσεων έχει οδηγήσει στη δημιουργία μιας συσσωρευμένης κατάστασης, η οποία δεν μπορεί πλέον να παραβλέπεται και απαιτεί άμεση και αποφασιστική αντιμετώπιση.

Το πρόβλημα δεν είναι νέο. Αντίθετα, πρόκειται για μια διαχρονική πρόκληση που έχει ενταθεί με την πάροδο του χρόνου, καθιστώντας το ζήτημα των κοινόκτητων οικοδομών θέμα δημόσιας ασφάλειας. Τα πρόσφατα γεγονότα, σε συνδυασμό με τη δημόσια συζήτηση που έχει αναπτυχθεί, επιβεβαιώνουν τόσο την έκταση όσο και την κρισιμότητα της κατάστασης, αναδεικνύοντας την ανάγκη για άμεσες, ουσιαστικές και αποτελεσματικές λύσεις.

Τα κενά στο υφιστάμενο πλαίσιο 

Η απουσία ενός σύγχρονου, λειτουργικού και εφαρμόσιμου πλαισίου δημιουργεί σοβαρά κενά στη διαχείριση των κοινόκτητων οικοδομών. Ιδιαίτερα προβληματική είναι η λειτουργία πολλών Διαχειριστικών Επιτροπών, οι οποίες συχνά στερούνται των απαραίτητων εργαλείων και αρμοδιοτήτων για να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους.

Στην πράξη, αυτό μεταφράζεται σε αδυναμία λήψης έγκαιρων αποφάσεων για βασικές εργασίες συντήρησης, σε καθυστερήσεις στην υλοποίηση αναγκαίων παρεμβάσεων και σε σημαντικές δυσκολίες στην ανάκτηση των κοινοχρήστων από ιδιοκτήτες που δεν συμμορφώνονται. Το αποτέλεσμα είναι η σταδιακή υποβάθμιση των κτηρίων, η συσσώρευση προβλημάτων και, τελικά, η δημιουργία συνθηκών που μπορούν να εξελιχθούν σε σοβαρούς κινδύνους για την ασφάλεια των ενοίκων και των πολιτών.

Αναγκαίες ρυθμίσεις για την ασφάλεια των πολιτών 

Η αντιμετώπιση του προβλήματος προϋποθέτει ένα σύνολο στοχευμένων και ουσιαστικών μεταρρυθμίσεων. Γι’ αυτό και ο Σύνδεσμος Ανάπτυξης Ακινήτων έχει επανειλημμένα τονίσει την ανάγκη για άμεση προώθηση και ψήφιση του «Περί Διαχείρισης Κοινόκτητων Οικοδομών και Συναφών Θεμάτων Νόμου του 2023», χωρίς περαιτέρω καθυστερήσεις.

Πρώτιστα, απαιτείται η ίδρυση μιας εποπτικής αρχής, η οποία θα διασφαλίζει τη διαφάνεια, τη συμμόρφωση και τον αποτελεσματικό έλεγχο της λειτουργίας των κοινόκτητων οικοδομών.
Παράλληλα, η καθιέρωση πρότυπων κανονισμών λειτουργίας είναι απαραίτητη, ώστε να υπάρχει ένα σαφές και ενιαίο πλαίσιο διαχείρισης. Η ενίσχυση των αρμοδιοτήτων των Διαχειριστικών Επιτροπών αποτελεί επίσης κρίσιμο στοιχείο, προκειμένου να μπορούν να προχωρούν χωρίς εμπόδια σε αναγκαίες εργασίες συντήρησης και να διασφαλίζεται η ομαλή λειτουργία των κτηρίων.

Εξίσου σημαντική είναι η δημιουργία υποχρεωτικών αποθεματικών ταμείων, τα οποία θα καλύπτουν έκτακτες και απρόβλεπτες δαπάνες, αποτρέποντας καθυστερήσεις σε κρίσιμες παρεμβάσεις. Τέλος, η θεσμοθέτηση υποχρεωτικών και τακτικών ελέγχων καταλληλόλητας των κτηρίων αποτελεί βασική προϋπόθεση ασφάλειας.

Από τη διαπίστωση στη λήψη μέτρων 

Σήμερα, περισσότερο από ποτέ, η ανάγκη μετάβασης από τη διαπίστωση του προβλήματος στη λήψη αποφάσεων είναι επιτακτική. Η καθυστέρηση δεν αποτελεί πλέον επιλογή. Απαιτείται πολιτική βούληση, συντονισμένη δράση και ένα σαφές χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των αναγκαίων μεταρρυθμίσεων.

Ο Σύνδεσμος Ανάπτυξης Ακινήτων Κύπρου, διαχρονικά, αναδεικνύει με συνέπεια και τεκμηρίωση το ζήτημα των κοινόκτητων οικοδομών, καταθέτοντας συγκεκριμένες και εφαρμόσιμες εισηγήσεις, ενώ συμμετέχει ενεργά στον δημόσιο διάλογο με όλους τους αρμόδιους φορείς. 

Σήμερα, ο Σύνδεσμος μας παραμένει προσηλωμένος στη στήριξη κάθε πρωτοβουλίας που στοχεύει στη διαμόρφωση ενός σύγχρονου, αποτελεσματικού και εφαρμόσιμου θεσμικού πλαισίου. Ενός πλαισίου που θα διασφαλίζει την προστασία της ανθρώπινης ζωής, θα ενισχύει την ασφάλεια των πολιτών και θα συμβάλλει ουσιαστικά στη βιώσιμη διαχείριση και αναβάθμιση του κτιριακού αποθέματος της χώρας.