Την ανάγκη να αλλάξει η προτεραιοποίηση στη συζήτηση για τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση, αντί να επικεντρώνεται στη μείωση ή κατάργηση του πέναλτι του 12% για όσους επιλέγουν πρόωρη συνταξιοδότηση, ανέδειξε ο καθηγητής Χρηματοοικονομικής του Πανεπιστημίου Κύπρου, Ανδρέας Μιλιδώνης.

Μιλώντας στο κρατικό ραδιόφωνο, ο κ. Μιλιδώνης υποστήριξε ότι οι διαθέσιμοι πόροι του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων (ΤΚΑ) θα πρέπει να κατευθυνθούν κατά προτεραιότητα προς τους χαμηλοσυνταξιούχους, ενώ παράλληλα θα πρέπει να ενισχυθεί ο δεύτερος πυλώνας του συνταξιοδοτικού, με μεγαλύτερη συμμετοχή των εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα.

Όπως ανέφερε, η δημόσια συζήτηση έχει επικεντρωθεί μέχρι στιγμής στον «Πυλώνα 1» και στον τρόπο με τον οποίο θα κατανεμηθούν οι υφιστάμενοι και μελλοντικοί πόροι του ΤΚΑ. Την ίδια ώρα, πρόσθεσε, τίθεται ως δεδομένο ότι δεν θα αυξηθούν ούτε οι εισφορές ούτε το όριο αφυπηρέτησης, γεγονός που δημιουργεί το ερώτημα «πού θα βρεθούν τα έσοδα;».

Στο επίκεντρο οι χαμηλοσυνταξιούχοι

Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Κύπρου επικαλέστηκε στοιχεία της Eurostat, σύμφωνα με τα οποία η Κύπρος παρουσιάζει σημαντικές αδυναμίες σε ό,τι αφορά το συνταξιοδοτικό εισόδημα, υποστηρίζοντας ότι η αντιμετώπιση των χαμηλοσυνταξιούχων θα πρέπει να αποτελέσει την πρώτη προτεραιότητα της μεταρρύθμισης.

«Άρα οι πόροι που υπάρχουν εντός του ΤΚΑ θα πρέπει να μπουν με την προτεραιότητα που φαίνεται από τους δείκτες, δηλαδή τους χαμηλοσυνταξιούχους. Να μην πάμε να προσαρμόσουμε την ηλικία αφυπηρέτησης προς τα κάτω με το 12%. Είναι κάτι που κινείται εντελώς αντίθετα με το τι συμβαίνει στην υπόλοιπη Ευρώπη», υπογράμμισε.

Παράλληλα, ανέφερε ότι ένας στους τρεις πολίτες στην Κύπρο συνεχίζει να εργάζεται μετά τη συνταξιοδότηση, ενώ μεταξύ όσων εξακολουθούν να εργάζονται, οι δύο στους τρεις το πράττουν λόγω οικονομικής ανάγκης.

Με βάση την εισήγηση του αναλογιστή του ILO, σημείωσε, η διατήρηση της μείωσης του 12% συνεπάγεται κόστος περίπου €36 εκατ. ετησίως, ποσό που, κατά την άποψή του, θα μπορούσε να αξιοποιηθεί διαφορετικά.

«Η ίδια έκθεση αναφέρει ότι αυτή την στιγμή, το 83% των ατόμων που αφυπηρέτησαν από το 2013 μέχρι το 2023, έλαβαν τη σύνταξή τους πριν από την ηλικία των 65. Άρα, είναι η τάση να φεύγει ο κόσμος πιο γρήγορα, όχι επειδή το επιλέγει, αφού συνεχίζει να δουλεύει. Συνεπώς δεν υπάρχει λογική μειώσουμε το 12% αφού τα νούμερα δείχνουν το αντίθετο», εξήγησε.

Χαμηλή η συνταξιοδοτική αναπλήρωση

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη συνταξιοδοτική επάρκεια, σημειώνοντας ότι η Κύπρος βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις της Ευρώπης στον δείκτη αναπλήρωσης του συνταξιοδοτικού εισοδήματος.

Όπως είπε, ο σχετικός δείκτης στην Κύπρο διαμορφώνεται περίπου στο 41%, έναντι περίπου 60% στην Ευρώπη. Ο δείκτης συγκρίνει το εισόδημα ενός ατόμου μετά τη συνταξιοδότηση με το εισόδημα που λάμβανε πριν από αυτήν.

«Αυτός ο δείκτης μάς λέει ότι πρέπει να αυξήσουμε το συνολικό εισόδημα του κόσμου», τόνισε.

Πάνω από 300.000 εργαζόμενοι χωρίς επαρκή δεύτερο πυλώνα

Στο πλαίσιο αυτό, ο κ. Μιλιδώνης έθεσε στο επίκεντρο και την ενίσχυση του «Πυλώνα 2», επισημαίνοντας ότι η Κύπρος υστερεί σημαντικά σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Όπως ανέφερε, περισσότεροι από 300.000 εργαζόμενοι στην Κύπρο δεν έχουν πρόσβαση σε ικανοποιητικό συνταξιοδοτικό εισόδημα μέσω του δεύτερου πυλώνα.

Κατά τον ίδιο, η μεταρρύθμιση θα πρέπει να δημιουργήσει ένα ισχυρότερο πλαίσιο για τα Ταμεία Προνοίας στον ιδιωτικό τομέα, αλλά και ένα σύστημα ανεξάρτητης εποπτείας τους.

«Το ΤΚΑ είναι η βασική σύνταξη που μπορεί να καλύψει το κράτος. Η δεύτερη προτεραιότητα δεν είναι η πρόωρη αφυπηρέτηση, είναι η ενίσχυση της κρατικής σύνταξης από τον πυλώνα 2. Αυτό θα ωφελήσει επίσης τις μελλοντικές γενιές που τώρα δεν μπορούν να φυλάξουν για το μέλλον τους», κατέληξε ο καθηγητής Ανδρέας Μιλιδώνης.