Νέες εξουσίες στον Έφορο Εταιρειών για την απόρριψη αιτημάτων εγγραφής, αλλά και για τη διαγραφή υφιστάμενων εταιρειών από το μητρώο, όταν προκύπτουν ζητήματα που άπτονται της εθνικής ασφάλειας, της κρατικής κυριαρχίας και του δημοσίου συμφέροντος, προβλέπει νομοσχέδιο που βρίσκεται πλέον ενώπιον της Βουλής.

Το τροποποιητικό νομοσχέδιο εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο στις 6 Αυγούστου και κατατέθηκε στη Βουλή στις 17 Σεπτεμβρίου. Η εξέτασή του αναμένεται να αρχίσει στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Εμπορίου.

Η προτεινόμενη ρύθμιση συνδέεται και με τη συζήτηση που είχε διεξαχθεί στις αρχές του 2026 στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Ελέγχου αναφορικά με τη δραστηριοποίηση εταιρειών τουρκικών, αλλά και άλλων ξένων συμφερόντων στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Δυνατότητα απόρριψης και διαγραφής

Σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση, σκοπός του νομοσχεδίου είναι η νομοθετική ρύθμιση της προστασίας του εθνικού συμφέροντος, της εθνικής ασφάλειας, της δημόσιας τάξης και του δημοσίου συμφέροντος, καθώς και η προστασία της Δημοκρατίας από εξωτερικούς ή εσωτερικούς κινδύνους που αφορούν την κρατική κυριαρχία.

Στο πλαίσιο αυτό, διευρύνονται οι εξουσίες του Εφόρου Εταιρειών, ο οποίος θα μπορεί, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να απορρίπτει αιτήματα που αφορούν εταιρείες ή να προχωρεί στη διαγραφή υφιστάμενων εταιρειών από το μητρώο.

Οι σχετικές αποφάσεις θα μπορούν να λαμβάνονται στη βάση πληροφοριών που παρέχονται από αρμόδια αρχή.

Μάλιστα, προβλέπεται ότι ο Έφορος θα δύναται να ενημερώνει την ενδιαφερόμενη εταιρεία πως η απόφαση λήφθηκε στη βάση πληροφοριών οι οποίες δεν μπορούν να αποκαλυφθούν.

Στην εισηγητική έκθεση σημειώνεται ότι η συγκεκριμένη ρύθμιση κρίνεται αναγκαία, μεταξύ άλλων, λόγω των ιδιαίτερων συνθηκών που επικρατούν στην Κυπριακή Δημοκρατία και της συνεχιζόμενης κατοχής μέρους του εδάφους της Δημοκρατίας.

Στο επίκεντρο τα τουρκικά συμφέροντα

Το ζήτημα είχε βρεθεί στο επίκεντρο της Επιτροπής Ελέγχου της Βουλής στις αρχές του 2026, όταν εξετάστηκε η δραστηριοποίηση εταιρειών τουρκικών συμφερόντων στην κυπριακή οικονομία, έπειτα από σχετική εισήγηση του τέως βουλευτή της ΕΔΕΚ, Μαρίνου Σιζόπουλου.

Κατά τη συζήτηση είχαν διατυπωθεί προβληματισμοί για τους κινδύνους που, σύμφωνα με τους συμμετέχοντες, ενδέχεται να προκύπτουν από τη δραστηριοποίηση εταιρειών τουρκικών συμφερόντων στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Μεταξύ των ζητημάτων που τέθηκαν ήταν η πιθανότητα αξιοποίησης εταιρικών σχημάτων για δραστηριότητες που θα μπορούσαν να συνδέονται με ζητήματα ασφάλειας, καθώς και η απόκτηση ακίνητης περιουσίας μέσω εταιρειών και η ενδεχόμενη αύξηση της παρουσίας ξένων συμφερόντων στην κυπριακή οικονομία.

Οι ανησυχίες για την αγορά ακινήτων

Ιδιαίτερη αναφορά είχε γίνει και στο ζήτημα της απόκτησης γης από ξένες εταιρείες. Κατά τη συζήτηση στην Επιτροπή Ελέγχου εκφράστηκε η ανησυχία ότι, ελλείψει επαρκούς ρυθμιστικού πλαισίου, μέρος της ακίνητης περιουσίας στις ελεύθερες περιοχές θα μπορούσε σταδιακά να περάσει υπό τον έλεγχο εταιρειών που συνδέονται με τουρκικά συμφέροντα.

Το θέμα είχε τεθεί στο πλαίσιο της ευρύτερης συζήτησης για τον έλεγχο της προέλευσης και της πραγματικής ιδιοκτησίας εταιρικών σχημάτων που επιχειρούν να δραστηριοποιηθούν στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Τουλάχιστον 30 εταιρείες τουρκικών συμφερόντων

Σύμφωνα με στοιχεία που είχαν κατατεθεί στη Βουλή στις αρχές του 2026 από την Έφορο Εταιρειών Ειρήνη Μυλωνά-Χρυσοστόμου, στο μητρώο είχαν εγγραφεί 30 εταιρείες τουρκικών συμφερόντων.

Όπως είχε διευκρινιστεί, ο αριθμός αυτός ενδέχεται να μην αποτυπώνει το σύνολο των εταιρειών που συνδέονται με τουρκικά συμφέροντα, καθώς σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρησιμοποιούνται πιο σύνθετες εταιρικές δομές.

Η Έφορος είχε αναφέρει επίσης ενώπιον της Επιτροπής Ελέγχου ότι εξακολουθούν να καταγράφονται προσπάθειες από πρόσωπα τουρκικών, αλλά και άλλων ξένων συμφερόντων, για εγγραφή εταιρειών στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Αρνήσεις εγγραφής και δικαστικές διαδικασίες

Κατά την ίδια συζήτηση, η Έφορος Εταιρειών είχε αναφέρει ότι υπήρξαν περιπτώσεις στις οποίες το γραφείο της απέρριψε αιτήματα εγγραφής εταιρειών τουρκικών συμφερόντων.

Οι αποφάσεις αυτές, όπως είχε αναφερθεί, προκάλεσαν αντιδράσεις και σε ορισμένες περιπτώσεις ακολούθησαν δικαστικές διαδικασίες, στις οποίες συμμετείχαν και Ελληνοκύπριοι δικηγόροι που εκπροσωπούσαν τους αιτητές.

Το ζήτημα, σύμφωνα με την Έφορο, περιπλέκεται από το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο, καθώς δεν υπάρχει γενική απαγόρευση εγγραφής εταιρειών με τέτοια συμφέροντα.

Το νέο νομοσχέδιο επιχειρεί, πλέον, να δημιουργήσει το θεσμικό πλαίσιο ώστε ζητήματα που αφορούν την εθνική ασφάλεια, την κρατική κυριαρχία και το δημόσιο συμφέρον να μπορούν να λαμβάνονται υπόψη κατά την εξέταση αιτημάτων εταιρικής εγγραφής, αλλά και σε σχέση με εταιρείες που είναι ήδη εγγεγραμμένες στο μητρώο.