Κονδύλια ύψους περίπου €3,5 δισ. αναμένεται να εξασφαλίσει η Κύπρος από το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη χρηματοδότηση έργων κατά την επόμενη προγραμματική περίοδο, με την Κυβέρνηση να επιδιώκει συμφωνία σε ευρωπαϊκό επίπεδο μέχρι το τέλος του 2026.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης, κατά τη σημερινή συνάντησή του στο Προεδρικό Μέγαρο με το μέλος του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου Λευτέρη Χριστοφόρου, ανέφερε ότι το ποσό που υπολογίζεται να κατευθυνθεί στην Κύπρο ανέρχεται σήμερα περίπου στα €3,5 δισ., αφήνοντας παράλληλα ανοικτό το ενδεχόμενο να αυξηθεί.
Το επόμενο βήμα θα είναι η επιλογή και ωρίμανση των έργων που θα χρηματοδοτηθούν, με τον Πρόεδρο να τοποθετεί χρονικά μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2027 την έγκρισή τους από το Υπουργικό Συμβούλιο.
Πρόκειται, όπως ανέφερε, για έργα τα οποία θα πρέπει να είναι ώριμα και να έχουν άμεσο αντίκτυπο στην καθημερινότητα των πολιτών.
Το στοίχημα των €3,5 δισ.
Η Κύπρος βρίσκεται ήδη σε διαπραγματεύσεις για το νέο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο, με στόχο να διασφαλίσει όσο το δυνατόν μεγαλύτερη χρηματοδότηση για την επόμενη περίοδο.
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης ανέφερε ότι ο στόχος είναι η συμφωνία για το νέο πλαίσιο να επιτευχθεί μέχρι το τέλος του 2026, ενώ στη συνέχεια θα πρέπει να προχωρήσει η διαδικασία επιλογής των έργων που θα ενταχθούν.
Το ενδιαφέρον της Κυβέρνησης επικεντρώνεται στη χρηματοδότηση έργων που θα αφήσουν μόνιμο αποτύπωμα στη χώρα και θα μετατρέψουν τους ευρωπαϊκούς πόρους σε επενδύσεις με πρακτικό όφελος για την οικονομία και τους πολίτες.
Στο 97,3% η απορρόφηση του Ταμείου Ανάκαμψης
Στο επίκεντρο της συνάντησης βρέθηκε και η πορεία αξιοποίησης των πόρων του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Με την εκταμίευση των €119,8 εκατ. που έλαβε η Κυπριακή Δημοκρατία στις 2 Οκτωβρίου και την τελική εκταμίευση που αναμένεται τον Δεκέμβριο, οι συνολικές εισπράξεις αναμένεται να φθάσουν περίπου τα €992 εκατ., επί συνολικού ποσού €1,02 δισ., που αντιστοιχεί σε ποσοστό απορρόφησης 97,3%.
Ο Πρόεδρος χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντική την πορεία αυτή, σημειώνοντας ότι βασική επιδίωξη ήταν να μην χαθούν ευρωπαϊκοί πόροι και να ολοκληρωθούν τα έργα και οι μεταρρυθμίσεις εντός των προβλεπόμενων χρονοδιαγραμμάτων.
Το Σχέδιο ολοκληρώθηκε τον Αύγουστο του 2026 με 221 ορόσημα και στόχους και 61 σημαντικές μεταρρυθμίσεις. Παράλληλα, περιλάμβανε έργα υποδομής περίπου €600 εκατ. και 40 σχέδια χορηγιών ύψους €420 εκατ.
Πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ
Από την πλευρά του, ο Λευτέρης Χριστοφόρου παρουσίασε στοιχεία για την απορρόφηση ευρωπαϊκών κονδυλίων, σύμφωνα με τα οποία η Κύπρος κινείται πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ.
Για την τρέχουσα προγραμματική περίοδο 2021-2027, έχουν ήδη αντληθεί €442 εκατ. από συνολικό ποσό €1,3 δισ., με την απορρόφηση να διαμορφώνεται στο 35%, έναντι 29% κατά μέσο όρο στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ακόμη υψηλότερη είναι η επίδοση σε ό,τι αφορά τα γεωργικά κονδύλια. Η απορρόφηση από το Σχέδιο Αγροτικής Ανάπτυξης ανέρχεται στο 45%, έναντι 25% που είναι ο αντίστοιχος ευρωπαϊκός μέσος όρος.
Ο κ. Χριστοφόρου αναφέρθηκε επίσης στην πλήρη απορρόφηση των κονδυλίων του προηγούμενου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου, υπογραμμίζοντας τη σημασία της αποτελεσματικής αξιοποίησης των ευρωπαϊκών πόρων.
Στο τραπέζι ο νέος ευρωπαϊκός προϋπολογισμός
Η συζήτηση για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο αφορά την περίοδο 2028-2034, με την Κύπρο να επιδιώκει ισχυρή χρηματοδότηση για την Πολιτική Συνοχής και την αγροτική ανάπτυξη. Πρόσφατα, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης συνυπέγραψε κοινή επιστολή με ηγέτες άλλων 16 κρατών μελών, ζητώντας επαρκή χρηματοδότηση για τις συγκεκριμένες πολιτικές.
Με δεδομένο ότι οι τελικές διαπραγματεύσεις για το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο βρίσκονται σε εξέλιξη, το ύψος των πόρων που θα εξασφαλίσει τελικά η Κύπρος παραμένει υπό διαμόρφωση, με το ποσό των €3,5 δισ. να αποτελεί τον σημερινό βασικό υπολογισμό της Κυβέρνησης.
