Στο Λουξεμβούργο βρίσκεται ο Υπουργός Οικονομικών Μάκης Κεραυνός, συμμετέχοντας στις συνεδριάσεις του Eurogroup και του ECOFIN, με το κόστος ενέργειας και τη φορολογική μεταχείρισή του να βρίσκονται ψηλά στην ατζέντα των κυπριακών επιδιώξεων.
Ο κ. Κεραυνός έχει ήδη κινήσει τη διαδικασία προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ζητώντας αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο επιβάλλεται και υπολογίζεται ο ΦΠΑ στους λογαριασμούς της ΑΗΚ. Το κυπριακό αίτημα φαίνεται να αντιμετωπίστηκε αρχικά με επιφυλάξεις, ωστόσο η Κυβέρνηση συνεχίζει να πιέζει, επικαλούμενη μεταξύ άλλων τη βελτίωση των δημοσιονομικών της χώρας και τη μείωση του δημόσιου χρέους.
Στόχος να αλλάξει ο υπολογισμός του ΦΠΑ
Σύμφωνα με τη θέση του Υπουργού, ο τρόπος με τον οποίο διαμορφώνεται σήμερα ο λογαριασμός ηλεκτρικού ρεύματος έχει ως αποτέλεσμα ο καταναλωτής να επιβαρύνεται ουσιαστικά με φόρο πάνω σε ένα ποσό που ήδη περιλαμβάνει σειρά άλλων χρεώσεων.
Ο ΦΠΑ 5% επιβάλλεται στο τέλος, πάνω στη φορολογητέα αξία, στην οποία περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων η βασική τιμή καυσίμων, η αναπροσαρμογή καυσίμων και οι υποχρεώσεις δημόσιας ωφελείας. Εξαιρείται η χρέωση για το Ταμείο ΑΠΕ.
Ο κ. Κεραυνός έχει χαρακτηρίσει τον τρόπο αυτό ως ουσιαστικά «διπλή» φορολόγηση και επιδιώκει ευρωπαϊκή παρέκκλιση για αλλαγή του μοντέλου.
Η αλλαγή από μόνη της δεν αναμένεται να οδηγήσει σε δραστική μείωση των λογαριασμών, θα μπορούσε όμως να περιορίσει την τελική επιβάρυνση των νοικοκυριών, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος ηλεκτρισμού παραμένει αυξημένο.
Στο τραπέζι και μηδενισμός του φόρου στο πετρέλαιο
Παράλληλα, η Κυπριακή Δημοκρατία διεκδικεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή νέα παρέκκλιση για τον ειδικό φόρο κατανάλωσης στο πετρέλαιο θέρμανσης.
Με βάση την απόφαση της Κυβέρνησης, από την 1η Νοεμβρίου 2026 μέχρι και τις 30 Απριλίου 2027 ο φόρος μειώνεται από 7,4 σε 2,1 σεντ το λίτρο. Ωστόσο, στόχος του Υπουργείου Οικονομικών είναι να εξασφαλίσει τη δυνατότητα περαιτέρω μείωσης.
Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες, η Κυβέρνηση είναι διατεθειμένη ακόμη και να μηδενίσει τον φόρο στο πετρέλαιο θέρμανσης, εφόσον λάβει το πράσινο φως από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Πακέτο €160 εκατ. για την ακρίβεια
Οι δύο διεκδικήσεις εντάσσονται στο ευρύτερο κυβερνητικό πακέτο στήριξης απέναντι στο αυξημένο κόστος διαβίωσης. Το κόστος των νέων μέτρων ανέρχεται σε περίπου €70 εκατ., ενώ μαζί με τα υφιστάμενα μέτρα η συνολική δημοσιονομική επιβάρυνση φτάνει περίπου τα €160 εκατ.
Μεταξύ άλλων, παρατείνεται για το 2027 η επιδότηση του ηλεκτρικού ρεύματος για ευάλωτα νοικοκυριά και επιχειρήσεις, διατηρείται ο μηδενικός ΦΠΑ σε βασικά είδη, επεκτείνεται ο μηδενικός ΦΠΑ σε τρόφιμα, μειώνεται ο φόρος στο πετρέλαιο θέρμανσης και μειώνεται ο ΦΠΑ για οικιακά φωτοβολταϊκά από 19% σε 9%.
Η Κυβέρνηση επιχειρεί έτσι να περιορίσει τις πιέσεις στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, με τον Μάκη Κεραυνό να μεταφέρει πλέον τη μάχη και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, διεκδικώντας μεγαλύτερη φορολογική ευελιξία για την Κύπρο.