Στην Ολομέλεια της Βουλής οδηγήθηκε ένα νέο πακέτο νομοθετικών παρεμβάσεων για τις εκποιήσεις και την προστασία των εγγυητών δανείων. Οι προτάσεις νόμου, που κατατέθηκαν επιχειρούν να αναδιαμορφώσουν το υφιστάμενο πλαίσιο και να ενισχύσουν τα δικαιώματα δανειοληπτών και εγγυητών.
Ο βουλευτής Σταύρος Παπαδούρης κατέθεσε δύο ξεχωριστές τροποποιήσεις στον περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμο. Η πρώτη αφορά τη διαδικασία πώλησης ενυπόθηκου ακινήτου μετά την ολοκλήρωση του πρώτου πλειστηριασμού. Συγκεκριμένα, προτείνεται όπως, εάν παρέλθει η εξάμηνη περίοδος και ο ενυπόθηκος δανειστής συνεχίσει τις προσπάθειες εκποίησης, να εξακολουθεί να ισχύει επιφυλασσόμενη τιμή πώλησης που δεν θα μπορεί να υπολείπεται του 50% της αγοραίας αξίας του ακινήτου. Στόχος είναι να αποτραπούν πωλήσεις σε ιδιαίτερα χαμηλές τιμές που επιβαρύνουν περαιτέρω τον οφειλέτη.
Η δεύτερη πρόταση δίνει στον Χρηματοοικονομικό Επίτροπο τη δυνατότητα να εξετάζει παράπονα που αφορούν την επιβεβαίωση χρέους, εφόσον αυτά υποβληθούν μετά την αποστολή επιστολής Τύπου «Ι» προς τον ενυπόθηκο οφειλέτη. Με την αλλαγή αυτή επιχειρείται να δημιουργηθεί ένα επιπλέον φίλτρο ελέγχου πριν προχωρήσουν οι διαδικασίες εκποίησης.
Παράλληλα, πρόταση νόμου κατέθεσαν οι βουλευτές της Δημοκρατική Παράταξη, Μάριος Κάρογιαν, Αλέκος Τρυφωνίδης και Γιώργος Πενηνταέξ. Η πρόταση προβλέπει αναστολή εκποιήσεων κύριας κατοικίας αξίας έως 350 χιλιάδες ευρώ μέχρι το τέλος του 2026, επιδιώκοντας να προσφέρει χρονικό περιθώριο προστασίας σε ευάλωτα νοικοκυριά.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στο καθεστώς των εγγυητών, μέσα από πρόταση που συνυπογράφουν οι βουλευτές Ζαχαρίας Κουλίας και Χρίστος Ορφανίδης. Μεταξύ άλλων, εισηγούνται όπως ο ενυπόθηκος δανειστής, πριν στραφεί κατά εγγυητή, οφείλει να έχει εξαντλήσει κάθε δυνατότητα εκποίησης των εμπράγματων εξασφαλίσεων και να έχει εξασφαλίσει δικαστική απόφαση κατά του πρωτοφειλέτη, εφόσον δεν έχει ήδη προχωρήσει σε εκποίηση.
Επιπρόσθετα, προτείνεται ο περιορισμός της ευθύνης του εγγυητή στο ύψος του κεφαλαίου που ρητά προβλέπεται στη σύμβαση εγγύησης ή, ελλείψει τέτοιας πρόβλεψης, στο αρχικό κεφάλαιο του δανείου ή στο εγκεκριμένο όριο τρεχούμενου λογαριασμού. Από το ποσό αυτό θα αφαιρούνται τα έσοδα από την πώληση ή αγορά του ενυπόθηκου ακινήτου, καθώς και οι καταβολές του πρωτοφειλέτη. Η ρύθμιση θα ισχύει και σε περιπτώσεις όπου έχει εκδοθεί δικαστική απόφαση κατά του εγγυητή, υπό προϋποθέσεις που αφορούν τη διαδικασία εκποίησης.
Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση, οι παρεμβάσεις κρίνονται αναγκαίες καθώς σημαντικός αριθμός πολιτών παραμένει εγκλωβισμένος σε δανειακές υποχρεώσεις τρίτων, χωρίς να έχει αποκομίσει οικονομικό όφελος από την εγγύηση. Όπως επισημαίνεται, πολλοί εγγυητές βρίσκονται σε δυσμενέστερη θέση έναντι τραπεζών και εταιρειών εξαγοράς πιστώσεων, αντιμετωπίζοντας περιορισμό της πιστοληπτικής τους ικανότητας και κίνδυνο απώλειας περιουσίας, ακόμη και όταν οι βασικές εξασφαλίσεις έχουν ήδη ρευστοποιηθεί.
Οι συζητήσεις που αναμένεται να ακολουθήσουν στη Βουλή εκτιμάται ότι θα είναι έντονες, καθώς το ζήτημα των εκποιήσεων εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα πιο ευαίσθητα κοινωνικά και οικονομικά θέματα.