Στην τελική ευθεία βρίσκεται η συμφωνία Κύπρου-Ινδίας για τη νόμιμη κινητικότητα εργαζομένων, με στόχο την κάλυψη αναγκών και κενών που καταγράφονται στην κυπριακή αγορά εργασίας, αλλά και τον περιορισμό των μεταναστευτικών ροών μέσω παράτυπων οδών.
Την εξέλιξη ανέδειξε ο Υφυπουργός Μετανάστευσης και Διεθνούς Προστασίας Νικόλας Ιωαννίδης, κατά τη χθεσινή του παρουσία στο Cyprus Forum, σημειώνοντας ότι η συμφωνία με την Ινδία βρίσκεται στο τελικό της στάδιο και είναι κοντά στην ολοκλήρωσή της.
Η συμφωνία εντάσσεται, όπως εξήγησε, στις προσπάθειες της Κυπριακής Δημοκρατίας να δημιουργήσει νόμιμες οδούς για την κάλυψη των αναγκών της αγοράς εργασίας, κατά το πρότυπο της σχετικής συμφωνίας που υπογράφηκε το 2024 με την Αίγυπτο.
Στόχος, σύμφωνα με τον Υφυπουργό, είναι να ενισχυθεί η νόμιμη κινητικότητα εργαζομένων και να καλυφθούν συγκεκριμένα κενά στην αγορά εργασίας, τα οποία, όπως προκύπτει από τις αναφορές του, αποτελούν έναν από τους παράγοντες που συνδέονται με τις μεταναστευτικές ροές προς την Κύπρο.
Μάλιστα, ο κ. Ιωαννίδης ανέφερε ότι το 80% των αιτήσεων για άσυλο απορρίπτεται ως αβάσιμο, υποστηρίζοντας ότι το στοιχείο αυτό καταδεικνύει πως η συντριπτική πλειοψηφία όσων φτάνουν στην Κύπρο αναζητούν εργασία.
Για τον εντοπισμό των πραγματικών αναγκών της αγοράς εργασίας, το Υφυπουργείο Μετανάστευσης συνεργάζεται με το Υπουργείο Εργασίας και τους κοινωνικούς εταίρους. Παράλληλα, όπως ανέφερε ο Υφυπουργός, για τη νόμιμη μετανάστευση υπάρχουν συγκεκριμένες υποχρεώσεις τόσο για τους εργαζομένους όσο και για τους εργοδότες, με το Υφυπουργείο να εντείνει τους ελέγχους και τις επιθεωρήσεις, μεταξύ άλλων για την αποτροπή φαινομένων εκμετάλλευσης εργαζομένων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην ανάγκη προσέλκυσης εξειδικευμένου προσωπικού, σημειώνοντας ότι προς αυτή την κατεύθυνση αξιοποιούνται και ευρωπαϊκά εργαλεία, όπως η μπλε κάρτα.
Καταγράφοντας τη συμβολή της νόμιμης μετανάστευσης στην οικονομία, ο Νικόλας Ιωαννίδης ανέφερε ότι η κυβέρνηση δίνει παράλληλα έμφαση στην ενσωμάτωση των μεταναστών. Όπως σημείωσε, το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε τον περασμένο Φεβρουάριο στρατηγικό σχέδιο με συγκεκριμένες δράσεις προς αυτή την κατεύθυνση.
Η αλληλεγγύη και οι αναγκαίες επιστροφές
Ο Υφυπουργός Μετανάστευσης αναφέρθηκε παράλληλα στον πιο ενεργό ρόλο που διαδραματίζει πλέον η ΕΕ στην αντιμετώπιση των μεταναστευτικών ροών, μέσω του νέου Ευρωπαϊκού Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Άσυλο.
Όπως σημείωσε, κύριος πυλώνας της νέας ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής είναι η αλληλεγγύη, υπενθυμίζοντας τη διακρατική συμφωνία με τη Λιθουανία για τη μετεγκατάσταση αιτητών ασύλου, ενώ ανέφερε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη επαφές και για άλλες αντίστοιχες συμφωνίες.
Ο κ. Ιωαννίδης στάθηκε την ίδια ώρα στην ανάγκη υπευθυνότητας για την αντιμετώπιση του μεταναστευτικού, σημειώνοντας ότι αυτή θα πρέπει να συνυπάρχει με την αλληλεγγύη.
Για την Κύπρο, ανέφερε πως η Κυπριακή Δημοκρατία έχει υποχρέωση τόσο για την τήρηση του διεθνούς δικαίου και την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όσο και για την προάσπιση των δικών της συμφερόντων.
Όπως εξήγησε, η Κύπρος αποτελεί ένα μικρό ημικατεχόμενο νησί, με περιορισμένες υποδομές και χώρους φιλοξενίας, και προκειμένου να συνεχίσει να προσφέρει προστασία σε όσους πραγματικά έχουν ανάγκη διεθνούς προστασίας, οι αριθμοί θα πρέπει να μειωθούν περαιτέρω.
Σε διαφορετική περίπτωση, ανέφερε, δεν θα είναι δυνατή η παροχή προστασίας σε όσους την έχουν πραγματικά ανάγκη.
Παράλληλα, υπογράμμισε πως για τη διατήρηση ενός βιώσιμου συστήματος ασύλου θα πρέπει να διασφαλιστεί ότι όσοι δεν δικαιούνται να παραμένουν στην ΕΕ επιστρέφουν στις χώρες τους με τρόπο ανθρώπινο, αλλά και αποτελεσματικό.
Στο πλαίσιο αυτό, ανέφερε πως η Κύπρος διευκολύνει τις εθελοντικές επιστροφές, διατηρώντας παράλληλα ως επιλογή και τις υποχρεωτικές επιστροφές. Όπως είπε, για την ώρα, πέραν του 75% των επιστροφών πραγματοποιείται σε εθελοντική βάση.
Το γεγονός χαιρέτισε η εκπρόσωπος της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) στην Κύπρο, Ζηναΐδα Ονουφρίου, η οποία ανέφερε πως η ασφαλής και αξιοπρεπής επιστροφή όσων δεν χρειάζονται διεθνή προστασία αποτελεί βασική συνιστώσα ενός βιώσιμου και λειτουργικού συστήματος ασύλου.
Η ίδια, ερωτηθείσα σχετικά, κατέγραψε σειρά παρατηρήσεων της Ύπατης Αρμοστείας αναφορικά με τη λειτουργία κόμβων επιστροφών που προωθούν αρκετές χώρες της ΕΕ, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα.
Σε δική της παρέμβαση, η διευθύντρια του Caritas Cyprus, Ελίζαμπεθ Κασίνη, αναγνώρισε τη σημασία του νέου Συμφώνου, επισημαίνοντας ωστόσο ότι δεν είναι τέλειο, καθώς αποτελεί προϊόν συμβιβασμού.
Παράλληλα, τόνισε την ανάγκη επαρκούς στελέχωσης, με εκπαιδευμένο προσωπικό, όλων των προβλεπόμενων υπηρεσιών, καθώς και την αντιμετώπιση πρακτικών αδυναμιών που παρουσιάζουν οι δράσεις που αποφάσισε η Κύπρος για την ενσωμάτωση των μεταναστών.